Kuzey Afrika’dan İran platosuna kadar uzanan geniş bir Avrasya kuşağında, kurak ve yarı kurak dağlık arazilerde yetişen yaprak döken bir ağaçtır.
Olağan boyu 7 metreye ulaşır, gövdesi gürbüz ve çatlaklı kabukla kaplıdır. Yaşlı bireylerde gövde çapı 2 metreye kadar çıkar, büyümesi yavaştır ve bir gövdenin 1 metre çapa ulaşması iki yüzyıl kadar sürebilir, ömrü bin yılı bulabilir. Yaprakları tüysüYan damarların ya da yaprakçıkların, bir tüyün kılçıkları gibi ana eksenin iki yanında sıralanması. bileşik yapıda olup 7-9 mızraksı ya da oval yaprakçık taşır, sapları neredeyse yok denecek kadar kısadır, üst yüzey parlak koyu yeşildir. Ağaç iki evcikliErkek ve dişi çiçeklerin ayrı bireylerde bulunması.dir, çiçekleri küçük, yeşilimsi ve kısa ömürlüdür. Dişi bireylerde oluşan meyve uzunca, etli ve yağlı yapıdadır, 6-8 milimetre uzunluğundadır, pembe renkte başlar ve olgunlaştıkça maviye döner, meyveler temmuz-ekim arasında olgunlaşır.
Rüzgârla tozlaşır, kuraklığa yüksek toleransı sayesinde yarı çöl koşullarına uyum sağlar. Yaprak ve dallarında bazı yaprak biti türlerinin neden olduğu galBöcek ya da akar gibi etmenlerin uyarısıyla bitki dokusunda oluşan şişkinlik, mazı da denir. oluşumları sık görülür. Meşe ormanları ve sert yapraklı çalılık topluluklarında yer alır, kök sistemiyle toprağı tutarak erozyona ve toprak kaymasına karşı doğal bir bariyer oluşturur, bu özelliği nedeniyle kurak ve dik yamaçların ağaçlandırılmasında tercih edilir.
Tarihsel olarak, doğal yayılış alanında başka ağaç türlerinin kıt olduğu bölgelerde neredeyse tek odun kaynağı olarak aşırı kesime maruz kalmış ve mevcut dağılımı bu yüzden daralmıştır. Reçinesi İran’da “sakız” olarak, Kıbrıs’ta ise “Paphos sakızı” adıyla bilinir ve çiğneme sakızı, alkol ve vernik üretiminde kullanılır, uçucu yağları parfüm sanayisine girer. Yaprakları, özellikle gal dokusunda yüzde yirmiye varan oranda tanenBitkilerde bulunan, buruk tat veren ve deri tabaklamada kullanılan polifenol grubu bileşik. içerir ve deri tabaklamada hammadde olarak değerlendirilir. Tohumları yağca zengindir (yaklaşık yüzde 60), Antep fıstığı için anaçAşılamada, üzerine başka bir bitkinin parçasının (kalemin) tutturulduğu ve kök sistemini sağlayan bitki. olarak da kullanılır. Türkiye’de Çatalca-Kocaeli, Orta Karadeniz, Ege, Orta Kızılırmak ve Antalya çevrelerinde doğal yayılış gösterir, bazı kaynaklarda “melengiç” adıyla da anılır ancak bu ad yöresel olarak akraba tür çitlembik için de kullanılır.
