Brezilya, Bolivya, Peru ve Arjantin’in güney kesimlerine özgü, günümüzde dünyanın ılıman ve tropikal iklimli birçok bölgesinde yaygın biçimde yetiştirilen, tırmanıcı gövdeli, herdem yeşil bir çalıdır.
Boyu 4-12 metre arasında değişen, gövde ve dalları yoğun tüylü, geriye kıvrık dikenli, odunsu bir sarmaşık ya da çalıdır. Kalp biçimli ya da yumurtamsı yaprakları da yoğun tüylüdür. Koyu kırmızı ya da açık mor-kırmızı renkli, eliptik-yumurtamsı brakteleri 2,5-6,5 santimetre uzunluğunda, 1,5-4 santimetre genişliğindedir, tabanı yuvarlak ile yürek biçimi arasında değişir. Bu göz alıcı brakteler, küçük, beyaz ya da krem renkli, borumsu gerçek çiçekleri sarar, çiçek örtüsü tüpü yeşil renkli, yoğun tüylü ve 1,6-2,4 santimetre uzunluğundadır, tepesi 5-6 sarı renkli lopla sonlanır. Meyvesi küçük, kuru, tüylü ve tek tohumlu bir fındıkçıktır.
Tam güneş, kurak koşullar ve verimli toprak ister, çelik veya kök parçalarıyla kolayca üretilir. Küçük ve sade yapılı gerçek çiçekleri yerine, göz alıcı brakteler tozlaştırıcı böcek ve kuşları çeker. Bazı tropikal ve subtropikal bölgelerde kültürden kaçarak doğallaşabilir ve istilacı özellik gösterebilir.
Cins adı Bougainvillea, Fransız kaşif Louis Antoine de Bougainville’e ithaf edilmiştir, tür ise ilk kez 1799’da Alman botanikçi Carl Ludwig Willdenow tarafından Brezilya örneklerine dayanılarak tanımlanmıştır. Çit, pergola ve kafes gibi yapılarda örtü bitkisi olarak yaygın biçimde kullanılır. Hindistan’da Yanadi kabilesi yapraklarını geleneksel olarak diyabet tedavisinde kullanmıştır, güncel bilimsel çalışmalar da bitkinin antihiperglisemik ve antioksidan etkilerini araştırmaktadır. Türkiye’de Çatalca-Kocaeli, Ege, Antalya ve Adana çevrelerinde yayılış gösterdiği bildirilir, kıyı kesimlerinde dona rastlanmayan bölgelerde begonvil adıyla yaygın bir süs bitkisi olarak yetiştirilir.
Bougainvillea cinsinin tip türüdür. Yaprak ve dallarının yoğun tüylü oluşuyla, daha az tüylü ve küçük yapılı gelin duvağından ayırt edilir. Zaman içinde geliştirilen sayısız süs çeşidinin kökeninde bu tür ile gelin duvağı ve Bougainvillea peruviana arasındaki melezlemeler yer alır.
