Bikir Asması

Ampelopsis orientalis

Familya: Asmagiller (Vitaceae)

Cins: Ampelopsis

Tükenmiş
EX
EW
Tehlike Altında
CR
EN
VU
Tehdide Yakın
NT
Düşük Riskli
LC
Diğer
DD
NE
Korunma Durumu: Tükenmiş (EX) Doğada Tükenmiş (EW) Kritik Tehlikede (CR) Tehlikede (EN) Duyarlı (VU) Tehdide Yakın (NT) Düşük Riskli (LC) Yetersiz Verili (DD) Değerlendirilmemiş (NE)
Diğer İsimler
Türkçe
İngilizce

Güney Türkiye’den batı Suriye’ye kadar uzanan dar bir alana özgü, kayalık yamaçlarda ve kireçtaşı arazide yetişen, düşük tırmanıcı ya da yayılıcı gövdeli, yaprak döken bir çalıdır.

Sürgünleri tüysüz ve hafifçe oluklu, sülükBitkilerin tırmanırken tutunmasını sağlayan, ince ve sarmal biçimli organ. taşımaz. Genç dalların kabuğu çatlamamış olup üzerinde lentiselKabuk ya da genç dal yüzeyindeki, iç dokuların gaz alışverişi yapmasını sağlayan küçük gözenekli çıkıntı.ler bulunur. Yaprakları almaşlı dizilişli, bir ya da iki kez üçlü veya tüysüYan damarların ya da yaprakçıkların, bir tüyün kılçıkları gibi ana eksenin iki yanında sıralanması. bileşiktir, bazen her ana bölüm ayrıca üçe ayrılarak dokuz yaprakçıklı bir yapı oluşturur. Yaprakçıklar yumurtamsı, baklava biçimli ya da ters yumurtamsı olup tabana doğru daralır, üst yarısı kabaca dişlidir, üst yüzeyi koyu donuk yeşil ve tüysüz, alt yüzeyi ise daha soluk gri-yeşil renktedir. Çiçekleri küçük, dört parçalı ve erselikAynı çiçekte hem erkek hem dişi üreme organlarının bulunması. yapıdadır, yapraklara karşılıklı konumda uzun saplı çiçek durumlarında (simozAna eksenin ucunun bir çiçekle sonlandığı, yeni çiçeklerin yan dallarda sırayla oluştuğu çiçek durumu türü.) açar, taç yaprakları serbest ve yeşilimsidir. Meyvesi yuvarlakça, tepesi sivrice ve olgunlaştığında kırmızı renkli, yaklaşık 6 milimetre çapındadır.

Kayalık yamaçlar, döküntü (moloz) yamaçların kenarları ve bu tür yamaçlardaki seyrek ormanlık alanlarda yetişir, kireçtaşı ana kayayı tercih eder ve 1.800 metre yüksekliğe kadar çıkabilir. Ampelopsis cinsi yaklaşık 24 türden oluşur ve bunların büyük çoğunluğu Doğu Asya’da, yalnızca üçü Kuzey ve Orta Amerika’da yayılış gösterir, bu tür ise cinsin Batı Asya’daki nadir temsilcilerinden biridir. Sonbaharda yapraklarını, akraba türü olan Kuzey Amerika kökenli frenk asmasından daha erken döker.

Süs bitkisi olarak 1818 yılında Britanya’ya tanıtılmış, yaprak dokusu ve sonbahar rengi nedeniyle bahçelerde tırmanıcı olarak kullanılmıştır.

Kuzey Amerika’da yetişen frenk asmasına (eski adıyla Ampelopsis arborea) oldukça benzer ancak bu türden daha kaba dokulu yaprakları, daha az belirgin çift tüysü yapısı ve sonbaharda daha erken dökülen yaprakları ile ayrılır.