Asma Biti

Daktulosphaira vitifoliae

Familya: Asma Bitigiller (Phylloxeridae)

Cins: Daktulosphaira

Tükenmiş
EX
EW
Tehlike Altında
CR
EN
VU
Tehdide Yakın
NT
Düşük Riskli
LC
Diğer
DD
NE
Korunma Durumu: Tükenmiş (EX) Doğada Tükenmiş (EW) Kritik Tehlikede (CR) Tehlikede (EN) Duyarlı (VU) Tehdide Yakın (NT) Düşük Riskli (LC) Yetersiz Verili (DD) Değerlendirilmemiş (NE)
Diğer İsimler
Türkçe
Bağ Böceği, Filoksera
İngilizce
Phylloxera, Grape Phylloxera, Grapevine Phylloxera

Kuzey Amerika’nın doğu kesimlerine özgü olan bu tür, yabani Amerikan asmaları (nehir üzümü ve kum üzümü) üzerinde yaşayan, yarım kanatlılar (Hemiptera) takımından mikroskobik boyutlu bir böcektir.

Asma köklerinde yaşayan erişkin formu yaklaşık 1 milimetre boyunda, kirli sarı renkte ve sırtı esmer benekli olup uzun bir emici hortuma ve kuvvetli bacaklara sahiptir. Yapraklarda yaşayan formu ise daha iridir, 1,5-1,7 milimetreye ulaşır. Türün kök ve yaprak olmak üzere iki farklı yaşam formu bulunur, gelişimini tamamen asma bitkisi üzerinde tamamlar.

Yaşam döngüsü oldukça karmaşıktır, eşeyli ve eşeysiz üreme evrelerini birbirine bağlar ve yılda sekiz döle kadar üreyebilir. Uzun hortumuyla kök ve yaprakları emerek beslenir, emdiği kök uçlarına salgıladığı bir madde ile genç köklerde “tüberozite” adı verilen yuvarlak şişkinlikler oluşturur, bu şişkinlikler zamanla ikincil mantar enfeksiyonlarına yol açarak bitkinin su ve besin akışını keser. Yaprak formundaki nimfler ise yaprakların alt yüzeyinde koruyucu galBöcek ya da akar gibi etmenlerin uyarısıyla bitki dokusunda oluşan şişkinlik, mazı da denir.ler oluşturur. Kanatlı bireyler, rüzgâr, yağmur suyu, insan faaliyeti ve köklü-köksüz fidan taşımacılığı gibi yollarla yeni alanlara yayılır.

Filoksera, bağcılık tarihinin en yıkıcı zararlısı kabul edilir, 19. yüzyılın ortalarında Fransa’ya bulaşarak “Büyük Fransız Şarap Hastalığı” olarak anılan salgına yol açmış ve Avrupa’daki bağların büyük bölümünü kurutmuştur. Türkiye’de ilk kez 1881 yılında Trakya bölgesinde görüldüğü kaydedilir, bugün ülkedeki bağ alanlarının büyük kısmı bu zararlıyla bulaşık kabul edilir. Avrupa asmalarının dirençli Amerikan asma anaçAşılamada, üzerine başka bir bitkinin parçasının (kalemin) tutturulduğu ve kök sistemini sağlayan bitki.ları üzerine aşılanması, filokseraya karşı halen dünya çapında uygulanan temel ve en etkili çözüm yöntemidir; bu uygulama “aşılı bağcılık” olarak bilinen modern bağcılık anlayışını doğurmuştur.

Türün tarihte Phylloxera vastatrix, Viteus vitifoliae ve Dactylosphaera vitifoliae gibi çok sayıda eş anlamlısı kullanılmıştır. Kök formu, kum oranı yüzde altmışın üzerindeki topraklarda yaşayamaz, çünkü larvalar bu tür zeminde boğulur, bu nedenle kumlu bağ toprakları filokseraya karşı doğal bir koruma sağlar.

Aynı Familyadaki Diğer Canlılar

Bu familyada başka canlı bulunamadı.